Na terenie Powiatu Skarżyskiego występują indywidualne formy ochrony przyrody funkcjonujące w ramach Wielkoprzestrzennego Systemu Obszarów Chronionych.

Suchedniowsko-Oblęgorski Park Krajobrazowy położony jest na zachód od drogi krajowej nr 7 i w obszarze Powiatu obejmuje gminy: Bliżyn, Suchedniów oraz północnozachodni fragment gminy Łączna. Park ten obejmuje ochroną unikatowe zasoby przyrodnicze rejonu świętokrzyskiego oraz liczne obiekty Staropolskiego Okręgu Przemysłowego. W części zachodniej parku rozciąga się Pasmo Oblęgorskie z najwyższym wzniesieniem Górą Siniewką (444 m n.p.m.). Część wschodnią stanowi zwarty kompleks naturalnych lasów mieszanych Puszczy Świętokrzyskiej. Suchedniowską część parku w 93,2% zajmują lasy,  a grunty orne 3,2%, natomiast 
w oblęgorskiej części 59,7% powierzchni stanowią lasy, a grunty orne 29,9%. W strefie ochronnej przeważają grunty orne i użytki zielone, a lasy zajmują jedynie 10%. Występują tu prawie wszystkie gatunki drzew i krzewów Niżu Polskiego. Drzewostany są przeważnie mieszane z sosną i jodłą. Osobliwością jest modrzew polski. Powierzchnia zajmowana w  gminach: Suchedniów – 2 263 ha, Bliżyn – 6 359 ha, Łączna – 2 232 ha. W granicach parku w całości leży sołectwo Kopcie, częściowo w parku i otulinie znajdują się sołectwa: Jastrzębia, Kucębów, natomiast w całości w otulinie parku znajdują się następujące sołectwa: Bliżyn, Drożdżów, Nowy Odrowążek, Wojtyniów. 

Brama Piekielna, fot. z zasobów UG w Bliżynie

Brama Piekielna  to formacja skalna złożona z piaskowców triasowych.  Jest to pomnik przyrody nieożywionej wpisany do rejestru w 1952 r. Znajduje się wewnątrz Suchedniowsko-Oblęgorskiego Parku Krajobrazowego
na terenie Gminy Bliżyn na północny wschód od leśnego rezerwatu Dalejów, w odległości ok. 2 km od Piekła Dalejowskiego. Brama Piekielna znajduje się w rejestrze Wojewódzkiego Konserwatora przyrody i znajduje się
na zielonym szlaku z Bliżyna do Zagdańska oraz na trasie Piekielnego szlaku.
Tereny gminy Bliżyn są bardzo malowniczo położone dzięki ukształtowaniu terenu i licznym kompleksom leśnym, które zajmują tu 66% ogólnej powierzchni gminy i stanowią pozostałość dużego, naturalnego kompleksu należącego do dawnej Puszczy Świętokrzyskiej. Do dnia dzisiejszego zachowała się prastara puszcza, nienaruszona przez człowieka. Puszcza daje schronienie wielu gatunkom zwierząt od objętych ochroną motyli pazia królowej i pazia żeglarza, największych gatunków chrząszczy: jelonka i kozioroga dębosza poprzez liczne gatunki gadów i płazów. Na terenie tym występuje 100 gatunków ptaków. Do najrzadszych zaliczyć należy bociana czarnego, cietrzewia, słonkę i bodźca samotnego. Wśród zwierzyny łownej występują sarny, jelenie, zające, dziki, borsuki, piżmaki a nawet łosie.

Rezerwat Przyrody "Świnia Góra", fot. z zasobów UG w Bliżynie

Rezerwat Przyrody "Świnia Góra" jest rezerwatem ścisłym, objętym ochroną zupełną. zajmuje obszar o powierzchni 50,78 ha. W skład rezerwatu wchodzą jedne z najpiękniejszych w Polsce, naturalne drzewostany mieszane o strukturze piętrowej. Obok bogactw przyrodniczych, w zachodniej części rezerwatu występują powierzchniowe ślady eksploatacji rudy żelaza z okresu od XV do XIX wieku.

Rezerwat "Dalejów", fot. z zasobów UG w Bliżynie

Rezerwat "Dalejów"- jest rezerwatem leśnym objętym ochrona częściową. Powierzchnia rezerwatu wynosi 87,57 ha. Osobliwością przyrodnicza rezerwatu jest modrzew polski rodzimego pochodzenia, odnawiający się
z samosiewu i stanowiący główny gatunek lub domieszkowy. W rezerwacie rośnie bardzo ciekawy okaz świerka wężowego.  Występuje także świerk kolumnowy- odmiana świętokrzyska. Podszyt stanowią głównie grab, dąb, buk, jarzębina, kruszyna, trzmielina, brzoza, osika, bez czarny i koralowy.

Rezerwat "Ciechostowice", fot. z zasobów UG w Bliżynie

Rezerwat "Ciechostowice" został utworzony w 1953 r. i jest rezerwatem leśnym, częściowym. Jego powierzchnia wynosi 7,45 ha. Lasy wchodzące w skład rezerwatu porastają południowo-zachodnie zbocze wzniesienia wchodzącego w skład Garbu Gielniowskiego. W Rezerwacie "Ciechostowice" stwierdzono występowanie aż 106 gatunków roślin naczyniowych (łącznie z gatunkami synantropijnymi) i 52 gatunki mszaków. Ukształtowały się tu zbiorowiska leśne o charakterystycznym składzie i strukturze.

Ciechostowice, fot. z zasobów UG w Bliżynie

Współczesne drzewostany tu występujące składają się głownie z jodły pospolitej z udziałem sosny zwyczajnej, modrzewia europejskiego- odmiana polska, dębu bezszypułkowego. Jodła jako gatunek dominujący pochodzi z odnowień naturalnych. Rzadziej występuje tu buk zwyczajny, świerk pospolity, jarząb pospolity. Pozostałe gatunki drzew występują nielicznie. z krzewów pojawia się kruszyna pospolita, bez koralowy. Runo jest ubogie i przeważają w nim gatunki borowe. Na szczególną uwagę zasługuje fakt, że rezerwat znajduje się na obszarze naturalnego występowania modrzewia polskiego. 

"Bliżyn-Kopalnia Ludwik" to rezerwat przyrody, który powstał w 2022 r. z inicjatywy leśników z Nadleśnictwa Suchedniów. W inwentaryzacji najcenniejszych gatunków, jakie tam występują i wytyczaniu granic rezerwatu pomogli skarżyscy przyrodnicy- Andrzej Staśkowiak i Łukasz Maślikowski. Teren o powierzchni 92,37 ha przylega do o połowę mniejszego "Rezerwatu Świnia Góra" i położony jest w obrębie wsi Kopcie. Rosną tam m.in. buki
i jodły. stwierdzono tez wiele chronionych gatunków roślin, jak buławnik mieczolistny, buławnik wielkokwiatowy, czosnek niedźwiedzi, gnieźnik leśny, podrzeń żebrowiec i liczydło górskie, którego stanowisk znaleziono aż 40.  Występują tu również rzadkie i chronione gatunki owadów, w tym ponurek Schneidera. W rezerwacie można znaleźć pozostałości dawnej kopalni rud żelaza, w tym szyby górnicze. 

Rezerwat "Bliżyńskie Lasy Naturalne", o powierzchni 2 964,91 ha, znajduje się na terenie gmin Bliżyn, Suchedniów oraz Łączna na terenie zarządzanym przez Nadleśnictwo Suchedniów. Utworzony 27 maja 2025r. Rezerwat położony jest w obszarze Natura 2000 Lasy Suchedniowskie.W rezerwacie dominują wielopiętrowe wyżynne i górskie drzewostany, głównie jodłowo-bukowe oraz sosnowe, o złożonej strukturze przestrzennej za znacznym udziałem dębów. Znaczną część powierzchni rezerwatu zajmują siedliska borowe z przewagą wyżynnego boru jodłowego, który uważany jest za endemiczny dla wyżyn południowo-wschodniej Polski. Lasy bukowe reprezentowane są przez zespoły kwaśnej buczyny oraz żyznej buczyny karpackiej. Mniejszy udział stanowią: grądy, łęgi oraz inne zespoły roślinne. Ogromnym walorem rezerwatu jest obecność starych drzew, duża zasobność w tzw. martwe drewno oraz rozbudowana struktura wiekowa drzewostanu. Pozwalająca to na szybkie zastępowanie drzew zamierających oraz złomów i wywrotów przez młode pokolenie (często lekkosiennych gatunków wczesno- sukcesyjnych, takich jak modrzew polski czy sosna zwyczajna, porastających luki pozostające w drzewostanie, szczególnie w miejscach wystąpienia procesu wywrotowego, którego efektem jest odsłonięcie głębszych warstw gleby mineralnej). Część obszaru rezerwatu stanowi przykład naturalnej sukcesji wtórnej lasu na tereny dawnej działalności górniczej związanej z eksploatacją rud żelaza u schyłku XVIII i w XX wieku w ramach staropolskiego Okręgu Przemysłowego. Dalej na powierzchni widoczne są pozostałości historycznego wydobywania kopalin, w postaci hałd oraz lejów poszybowych. Spotkać też można ślady dawnych torowisk kolejek wąskotorowych funkcjonujących u schyłku XIX i w pierwszej połowie XX wieku. 
"Bliżyńskie Lasy Naturalne" są ostoją rzadkich gatunków owadów zaliczanych do reliktów lasów pierwotnych, które związane są ze starymi, zamierającymi drzewami, takie jak objęte ochroną chrząszcze. Obszar rezerwatu zamieszkują liczne gatunki płazów, ptaków i ssaków. Rezerwat jest otwarty dla ludzi. Dozwolony jest ruch pieszy, rowerowy i konny. Można zbierać owoce runa leśnego. 

Tereny gminy Skarżysko Kościelne położone są w dolinie rzeki Kamiennej. Obszar Chronionego Krajobrazu Rzeki Kamiennej rozciąga się wzdłuż doliny rzeki Kamiennej i jednego z jej prawobrzeżnych dopływów-Kamionki. W części zachodniej charakterystycznymi cechami zróżnicowanej i urozmaiconej rzeźby terenu są kopulaste pagóry i garby powstałe na wychodniach piaskowcowych i piaskowcowo-mułowcowo-ilastych osadów triasu dolnego (retu) jury dolnej (liasu). W obu tych formacjach występują cienkie pokłady syderytowych rud żelaza, które były przez kilka wieków przedmiotem eksploatacji górniczej i przetwórstwa metalurgicznego lokalizującego się gł. wzdłuż rzeki Kamiennej. Główną osią krajobrazową i gospodarczą jest dolina rzeki Kamiennej, często o charakterze malowniczych przełomów przez garby, kuesty i stoliwa skalne (okolice Krynek, Kunowa, Ćmielowa a nade wszystko Bałtowa). Ze względu na występujące rudy żelaza i urodzajne gleby brunatne rozwinięte na lessach opatowskich, dolina Kamiennej i położone wzdłuż niej tereny zostały już bardzo dawno zasiedlone i intensywnie zagospodarowane rolniczo a następnie przemysłowo. Pomimo to zachowało się tutaj bardzo wiele wartości przyrodniczych, krajobrazowych i kulturowych, decydujących o atrakcyjności tych terenów i dużym znaczeniu także ekologicznym. Szczególnie atrakcyjna jest tutaj szata roślinna, zróżnicowana i bogata ze względu na bardzo urozmaicone siedliska uwarunkowane zmiennym podłożem skalnym i glebowym, rzeźbą terenu, stosunkami wodnymi, a także silnym wpływem działalności człowieka. Na większości terenów zbudowanych z piaskowcowo-ilastych skał pokrytych piaszczysto-gliniastymi osadami plejstoceńskimi przeważają siedliska oligotroficzne zajęte przez bory mieszane i świeże bory sosnowe tworzące duże kompleksy tzw. Lasów Iłżeckich, na pograniczu województw świętokrzyskiego i mazowieckiego. Pomimo iż w większości są to drzewostany pochodzenia antropogenicznego, są interesujące florystycznie z uwagi na występowanie wielu bardzo rzadkich chronionych roślin (np. wawrzynek główkowaty, wisienka stepowa, zawilec wielokwiatowy, len złocisty, aster gawędka). Te gatunki zachowały się głównie na stromych krawędziach doliny Kamiennej w okolicach Bodzechowa, Bałtowa, wśród fragmentów naturalnych drzewostanów dębowo-lipowych lub naturalnych borów mieszanych. Do najbardziej wartościowych osobliwości florystycznych należą murawy i zarośla kserotermiczne z takimi osobliwościami jak np. stepowa ostnica Jana. Na lessowy glebach Wyżyny Sandomierskiej, na prawym brzegu Kamiennej zachowały się fragmentarycznie żyzne grądowe lasy liściaste z udziałem rzadkich i chronionych gatunków takich roślin jak: tojad dziobaty i tojad mołdawski, pluskwica europejska i dzwonecznik wonny, a także fragmenty świetlistej dąbrowy w okolicach Sudołu, Maksymilianowa i Janika. Dużą wartość przyrodnicza tych zbiorowisk roślinnych podkreślają rezerwaty leśne: Modrzewie w Bałtowie i Lisiny Bodzechowskie k. Ostrowca. Na terenie OChK Doliny Kamiennej zgrupowane są wyjątkowo liczne zabytki kultury klasy europejskiej a nawet światowej. 

 Rezerwat Archeologiczny Rydno rozciąga się wzdłuż rzeki Kamiennej od północno-wschodniej części Skarżyska-Kamiennej aż po górę Św. Rocha pod Wąchockiem. Dokumentuje paleontologiczne kopalnie czerwonych barwników hematytowych, wspomniany rezerwat archeologiczny Krzemionki Opatowskie, niedawno uznane za Narodowy Pomnik Historii-eksponuje udostępnione do zwiedzania turystycznego unikatowe szyby podziemnych neolitycznych kopalni krzemieni i warsztaty produkujące narzędzia ze słynnych krzemieni pasiastych.

Pomniki przyrody

 W gminie Skarżysko-Kamienna:

Dąb szypułkowy (Quercus robur)- Drzewo rośnie przy ul. Słonecznej na terenie Muzeum Orła Białego w Skarżysku-Kamiennej , dz. nr 294/1, o. Rejów. Obwód pnia na wysokości 1,3 m wynosi 577 cm a wysokość 29 m. 

Dęby szypułkowe 3 szt. (Quercus robur) - Drzewa rosną pomiędzy ul. 3 Maja a ul. Łyżwy, działka nr 453/2, obręb Łyżwy. Obwody pni na wysokości 1,3 m wynoszą: 251, 363 i 423 m, a wysokość: 21, 27,5 i 27,5 m. 

Dęby szypułkowe 2 szt. (Quercus robur)-  Drzewa rosną w Skarżysku-Kamiennej pomiędzy ulicami Grota Roweckiego a ul. Żytnią, o. Bzinek. Obwody pni na wysokości 1,3 m wynoszą 403 i 438 cm a wysokość: 28 i 31 m. 

Klon pospolity (Acer platanoides)- Drzewo rośnie przy ul. Wioślarskiej na terenie Ośrodka Wypoczynkowego "Rejów", dz. nr 61/9, o. Rejów. Obwód pnia mierzony na wysokości 1,3 m wynosi 448 cm a wysokość 23,5 m. 

Dąb szypułkowy (Quercus robur)- Drzewo rośnie przy ul. Kopernika, dz. nr 85/2, o. Borki. Obwód pnia na wysokości 1,3 m wynosi 428 cm a wysokość 27 m. 

Dąb szypułkowy (Quercus robur) - Drzewo rośnie przy ul. Torowej, dz. nr 322/1, o. Metalowiec. Obwód pnia na wysokości 1,3 m wynosi 395 cm a wysokość 22,5 m. 

Skały „Skałka Rejowska”- Formacja znajduje się na wschodnim zboczu doliny rzeki Kamionki, w pobliżu zalewu Rejów. Dokładny punkt mieści się w rejonie posesji ul. Praga 7, na wschodnim zboczu doliny rzeki Kamionka, obręb Młodzawy.

W gminie Bliżyn:

Dąb na Stawidłach, fot. z zasobów UG w Bliżynie

Dąb na Stawidłach- Dąb szypułkowy (Quercus robur) o wymiarach: obwód pnia na wysokości 1,30 m od ziemi - 535 cm, wysokość ok. 25 m; wiek ok. 300 lat. Data ustanowienia: 15.09.1955r. 

Dęby przy Źródlisku- 2 dęby szypułkowe (Quercus robur), wiek ok. 200 lat. Drzewa rosną na terenie Nadleśnictwa Suchedniów, Leśnictwo Dalejów, działka nr ewid. 10/1903, obręb Płaczków

Dęby na Okolcu- grupa drzew z gatunku Dąb szypułkowy (Quercus robur), wiek ok. 320 lat. Drzewa rosną na terenie Nadleśnictwa Suchedniów, Leśnictwo Odrowążek, działka nr ewid. 182, obręb Kopcie

Modrzew Janeczek- Modrzew europejski (Larix decidua), wiek ok 190 lat. Drzewo rośnie na terenie Nadleśnictwa Suchedniów, Leśnictwo Świnia Góra, działka nr ewid. 195, obręb Kopcie

Modrzew Platerów-  Modrzew europejski (Larix decidua) o wymiarach: obwód- 346 cm, pierśnica-110 cm, wysokość-36 m, wiek ok. 200 lat. Drzewo rośnie na terenie Nadleśnictwa Skarżysko, Leśnictwo Ciechostowice, działka nr ewid. 133/1200, obręb Sobótka.

Dąb przy Źródlanej-  Dąb szypułkowy (Quercus robur) o wymiarach: obwód pnia na wysokości 130 cm od ziemi 336 cm,wysokość- 20 m,wiek ok 200 lat. Drzewo rośnie w pasie drogi powiatowej nr 1751T, działka nr ewid, 101/1, obręb Zagórze. 

Dąb Partyzant- Dąb szypułkowy (Quercus robur) o wymiarach: obwód pnia - 342 cm, pierścienica-109cm,wysokość 28 m; wiek ok. 320 lat. Data ustanowienia: 01.12.2009r. Drzewo rośnie na terenie Nadleśnictwa Skarżysko, gmina Skarżysko Kościelne

Skałka na płn.-zach. Zboczu wzniesienia leżącego na N od Parszowa, powyżej drogi trawersującej zbocze, blisko (40 m na N) linii oddziałowej

Skałki ok. 1 km na NNE od wschodniego krańca wsi Pleśniówka

Bloki skalne 4 szt ok. 1 km na NW od wschodniego krańca wsi Pleśniówka, w partii szczytowej wzniesienia położonego na N od Parszowa

Dąb  szypułkowy na posesji Staffa 37

W gminie Skarżysko Kościelne:

Dąb szypułkowy na zachodniej stronie stoku wznoszącego się pod kątem ok.. 45o, w odległości ok.. 2 km od mostu na rzece Żarnówce w Parszowie (zbiegiem rzeki w kierunku północnym) i ok. 250 m od ujścia lewego dopływu bez nazwy w tym samym kierunku

Dąb szypułkowy „Cysters” oddział 152g, Nadleśnictwo Skarżysko-Kamienna

Dąb szypułkowy „Boruta”  oddział 152g, Nadleśnictwo Skarżysko-Kamienna

Sosna zwyczajna” Sosna Powstańców Styczniowych” Drzewo rosnące przy drodze powiatowej relacji Kierz Niedźwiedzi - Sadek na terenie Gminy Skarżysko Kościelne, na nieruchomości nr 77/300 obręb Kierz Niedźwiedzi stanowiącej własność Nadleśnictwa Skarżysko.

Dąb szypułkowy „Gwarek”  oddział 152g, Nadleśnictwo Skarżysko-Kamienna

Bloki skalne- Bloki skalne - szt. 4, na odcinku zbocza o długości 20 m, o średnicach do 5 m i wysokości nad ziemią 1,5-3 m. Bloki zbudowane są z dolnotriasowych, średnio- i drobnoziarnistych piaskowców, barwy beżowej
i jasnoszarej. Najciekawszym elementem mikrorzeźby (decydującym o wartości naukowej obiektu) są kuliste wgłębienia o średnicy ok. 15 cm, których pochodzenie nie zostało wyjaśnione. 

W gminie Suchedniów:

- Modrzew polski (Larix decidua), obręb Suchedniów, leśnictwo Rejów, oddział 125b. Modrzew polski różni się od typowego modrzewia europejskiego głównie budową szyszek (są mniejsze, z zaokrąglonymi łuskami) oraz delikatniejszą strukturą igieł. Jest to jedyne polskie drzewo iglaste, które zrzuca igły na zimę. 

- Dąb szypułkowy „Obrozik”,  Nadleśnictwo Suchedniów, obręb Suchedniów, leśnictwo Kruk, oddział 91a

- Dęby 2 szt., Przy drodze Michniów Suchedniów, po zachodniej stronie drogi, ok.0,5 km od ostatnich zabudowań wsi Michniów w kierunku na północ. Nadleśnictwo Suchedniów, obręb Suchedniów, leśnictwo Kruk, oddział 181c (akt, 181a (gm.)

- Dąb szypułkowy Nadleśnictwo Suchedniów, Leśnictwo Kleszczyny, oddział 197b (akt), 197f (gm.)

- Dąb szypułkowy  W pobliżu zabudowań pracowników Lasów Państwowych, przy granicy lasu. Nadleśnictwo Suchedniów, Leśnictwo Rejów, oddział 83k (akt), 83g (gm.)

- Dąb szypułkowy, przy ulicy Bodzentyńskiej, droga wojewódzka Suchedniów-Bodzentyn

- Dąb szypułkowy , Nadleśnictwo Suchedniów, Leśnictwo Rejów, oddział 150j

- Dąb szypułkowy, działka nr ewid. 424, obr. Michniów, gm. Suchedniów

- Modrzew europejski, działka nr ewid. 6703, obr. Suchedniów, gm. Suchedniów

- Modrzew europejski, Rośnie na działce o numerze ewidencyjnym 6703, obr. Suchedniów,
gm. Suchedniów.

W gminie Łączna:

- Modrzewie polskie - pomnik przyrody ożywionej, w granicach wsi Barcza (leśnictwo Barcza). Drzewa te charakteryzują się obwodami w pierśnicy wynoszącymi ok. 3,5 m oraz ok. 3 m, a ich wysokość przekracza 23 metry. Rosną one w pobliżu starego szutrowego traktu zwanego „Białą Drogą”

- Skałki „Klonowskie - na północnym zboczu Góry Bukowej, w jej grzbietowej części, ok. 400 m na północny zachód od jej szczytu, przy szlaku turystycznym, ok. 1,2 km
na pólnocny-wschód od wschodnich krańców wsi Klonów, działka ewidencyjna nr 573 położona w obrębie Klonów, gmina Łączna.

 około 400 m na północny zachód od szczytu znajduje się wychodnia dolnodewońskich piaskowców zarejestrowanych, jako pomnik przyrody. Skałki przebiegają pasem długości ok. 80 m i szerokości 20–40 m, osiągając miejscami wysokość do 5 m.

- Modrzewie europejskie 2 szt.  pozycja nr 36 w akcie Drzewa rosną w oddziale. 66c Leśnictwa Barcza Nadleśnictwa Zagnańsk

- Jodła pospolita - Drzewo znajduje się na działce ewidencyjnej nr 12/1200 położonej w obrębie Klonów, gmina Łączna

- Cis pospolity- W pobliżu nasypu dawnej kolejki leśnej po jego prawej stronie, w zwartym kompleksie leśnym. Znajduje się w oddziale. 58d Leśnictwa Osieczno, Nadleśnictwo Suchedniów.

Obszary Chronionego Krajobrazu

Podkielecki Obszar Chronionego Krajobrazu obejmuje tereny otaczające Kielce od północy i od wschodu. Jego granica przebiega w południowej części Powiatu Skarżyskiego. Obszar ten obejmuje ochroną zbiorowiska lasów liściastych, świeże bory sosnowe i bory mieszane z udziałem jodły, występujące w Paśmie Klonowskim. Powierzchnia zajmowana w gminie Łączna  wynosi ok.1689 ha.

Suchedniowsko-Oblęgorski Obszar Chronionego Krajobrazu (S-OOChk) położony na terenie otuliny Suchedniowsko-Oblęgorskiego Parku Krajobrazowego, zajmuje powierzchnię 27 514 ha obejmując części gmin w tym z Powiatu Skarżyskiego: Bliżyn (2 551 ha), Łączna (913 ha), Suchedniów (1 093 ha),) i miasta Skarżysko-Kamienna (267 ha). Obejmuje on głównie dosyć mocno zamieszkane tereny rolnicze oraz tereny leśne, na których spotkać można liczne pomniki przyrody, użytki ekologiczne oraz zabytki sakralne i świeckie. Dużą rolę naukową i kulturową mają także obiekty Staropolskiego Okręgu Przemysłowego. 

Obszary Natura 2000

Lasy Skarżyskie (PLH260011) – obejmują obszar  2388,81. To obszar głównie leśny, zabezpieczający naturalne lasy bukowo-jodłowe o charakterze puszczańskim W ukształtowaniu terenu przeważają wzgórza i pagórki poprzecinane dolinami strumieni oraz rozległe powierzchnie terenu równinnego i falistego. Przeważają utwory geologiczne pochodzenia polodowcowego, zalegające na podłożu piaskowca. Obszar zdominowany przez lasy (głównie wyżynny bór jodłowy, bór mieszany, uważany za zbiorowisko endemiczne Polski oraz żyzna buczyna karpacka stanowiąca ostoję dla wielu gatunków górskich). Na terenie ostoi mają swe obszary źródliskowe rzeki: Oleśnica i Bernatka (dopływy Kamiennej) oraz liczne bezimienne cieki.

Lasy Suchedniowskie (PLH 260010) – całkowita powierzchnia obszaru wynosi 19120,89 ha. Obszar obejmuje dwa pasma wzniesień - Płaskowyż Suchedniowski i Wzgórza Kołomańskie. Ostoja Lasy Suchedniowskie jest jednym z najlepiej zachowanych dużych kompleksów leśnych o charakterze puszczańskim na obszarze Polski Niżowej i Europy Środkowej. Łagodne pagórki
i wzgórza Lasów Suchedniowskich porośnięte są lasami, zajmującymi łącznie około 90% powierzchni ostoi. Występuje tu dobrze zachowany starodrzew o naturalnym charakterze drzewostanów. Na terenie „Lasów Suchedniowskich” znajduje się główne skupisko modrzewia polskiego. W obniżeniach terenu zachowały się niewielkie płaty torfowisk i wilgotnych łąk.  Na obszarze ostoi znajdują się tereny źródliskowe rzek: Krasnej, Bobrzy i Kamionki.

Ostoja Barcza (PLH260025) –  Leży głównie w województwie świętokrzyskim, na terenie powiatu kieleckiego (w gminach Zagnańsk i Masłów) oraz częściowo w powiecie skarżyskim (w gminie Łączna). Całkowita powierzchnia obszaru wynosi 1523,48 ha i obejmuje zachodnią część pasma Klonowskiego Gór Świętokrzyskich, z wzniesieniami Barcza, Ostra i Czostek oraz położone w południowej części podmokłe łąki. Ostoja Barcza Pasmo górskie zbudowane jest z dolnodewońskich piaskowców i kwarcytów twardych i odpornych na wietrzenie, dolna część stoków pokryta jest lessem.

Ostoja Sieradowicka (PLH260031)  –   obejmuje   fragment Płaskowyżu Suchedniowskiego i fragment Pasma Sieradowickiego ze wzniesieniami : Kamień Michnowski i Góra Sieradowicka. Obszar stanowi rozległy kompleks leśny, wchodzący w skład „Puszczy Świętokrzyskiej”, porozdzielany strumieniami stanowiącymi dopływy rzeki Kamiennej.
W dolinach wielu z nich tworzą się podmokłe łąki i torfowiska. Teren od wschodu obejmuje rzekę Żarnówkę wraz z licznymi dopływami: Lubianka, Szczebrza, Świślina.
Jej powierzchnia wynosi 7847,37 ha.

Uroczysko Pięty (PLH 260012) – powierzchnia wynosi 753,36 ha. Ostoja położona w naturalnym obniżeniu pomiędzy pasmami niewysokich wzniesień - Płaskowyżem Suchedniowskim i Garbu Gielniowskiego z tzw. Wzgórzami Niekłańsko - Bliżyńskimi. Podłoże stanowią głównie gleby bielicowe, częściowo glejowe. Miejscami występuje mniej przepuszczalne podłoże gliniaste. Mała przepuszczalność powoduje stałe wysokie zawilgocenie podłoża. Pofałdowanie i nachylenie terenu ku południowemu wschodowi zwiększa insolację i wpływa na mikroklimat.  Występuje tu duże zróżnicowanie florystyczne i bogactwo fauny. Centralną część ostoi zajmują łąki świeże, wilgotne i mokre, przechodzące w szuwary, wysokie turzycowiska, olsy i zarośla łozowe na torfowisku niskim. Występują tu także fragmenty łęgów olszowo-jesionowych, zbiorowiska borowe i lasy mieszane.